Διδακτορική διατριβή, 2008
Η ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΣΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΑΛΒΑΝΙΑ, θεωρητική και λογοτεχνική προσέγγιση στην ποίηση του Π. Τσούκα, Ν. Κατσαλίδα και Α. Ζαρμπαλά
(LETERSIA NË MINORITETIN ETNIK GREK NË SHQIPËRI – Qasje teoriko-letrare në pezinë e P. Çukës, N. Katsalidhës & A. Zarballas).
Στις αρχές Σεπτεμβρίου του 2008 η επιβλέπον επιτροπή στο Παν Τιράνων, μου ανακοίνωσε ότι η τελευταία προθεσμία για να παραδώσω τη διατριβή μου ήταν η 15η Οκτωβρίου 2008. Στην αλήθεια είχα παραιτηθεί της προσπάθειας υπεράσπισης του διδακτορικού. Συνέχιζα να έβλεπα το Πανεπιστήμιο τη δεύτερη δέσμευσή μου μετά τη δημοσιογραφία. Οι αρχές όμως του Πανεπιστημίου στην εκλογή των οποίων συνέβαλα αποφασιστικά, επέμεναν να προχωρήσω. Έτσι στις αρχές Σεπτεμβρίου 2008επέστρεψαστις σημειώσεις, τις αποδελτιώσεις, στη βιβλιογραφία και κάθισα να γράψω τη διατριβή μου. Ασφαλώς και με βοήθησε η μέχρι τότε έρευνα, αλλά το διδακτορικό ήταν σχεδόν μια νέα εργασία εκ΄ βάσεως. Σε 20 μέρες ολοκλήρωσα τη συγγραφή των 270 σελίδων για να ακολουθήσουν οι λεπτομέρειες. Η εργασία αξιολογήθηκε από την πενταμελή επιτροπή αξιολόγησης με άριστα και θεωρήθηκε μια από τις σπουδαιότερες για τα δεδομένα του Πανεπιστημίου των Τιράνων. Οι προσεγγίσεις σε ανθρωπολογικό επίπεδο και σε ότι αφορά τις σχέσεις των δημιουργών και των πρωταγωνιστών τους με τη φύση, τον εθνικό κορμό και την αλβανική πλευρά, ήταν τέτοια που ξάφνιασαν καθηγητές της επιτροπής αξιολόγησης που είχαν σπουδάσει στη Σορβόννη πάνω στο ίδιο αντικείμενο. Ο καθ. Νάσιο Γιωργάκη εξέφρασε τον θαυμασμό του για τον διαχρονικό λογοτεχνικό και πολιτιστικό πλούτο του Ελληνισμού της Αλβανίας.
14 περίπου χρόνια αργότερα θα επανέλθω στο ίδιο αντικείμενο, τώρα πλέον για να μετατρέψω την εργασία αυτή σε Μονογραφία για την ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΑΛΒΑΝΙΑ. Πρόκειται πλέον για ένα ολοκληρωμένο και τεκμηριωμένο επιστημονικά έργο. Εμπλουτισμένο, με βαθύτερη έρευνα, αναλύσεις και πορίσματα, με περισσότερους συγγραφείς και καλύτερη προσέγγιση των έργων τους. Ταυτόχρονα η ιστορία της λογοτεχνίας μας αγγίζει ακόμα και το έτος συγγραφής της μονογραφίας, το 2022. Ένας πλούσιος κατάλογος με συγγραφείς και τα έργα τους πλαισιώνει την Μονογραφία.
Ωστόσο, είμαστε ενσυνείδητοι ότι δεν τα είπαμε όλα. Υπάρχουν ακόμα περιθώρια επέκτασης και εμβάθυνσης της έρευνας. Μερικοί ακόμα τομείς είναι η Ελληνική λογοτεχνία εκείνων που διαφοροποιήθηκαν εθνολογικά, το συγγραφικό έργο των προγόνων μας που δεν αφορά τη λογοτεχνία, αλλά τον επιστημονικό τομέα γενικότερα κλπ. Η Μονογραφία είναι γραμμένη στην αλβανική. Μια ευκαιρία να διαπιστωθεί και από την άλλη πλευρά το εύρος των ανθρώπων των γραμμάτων και του πνεύματος του Βορειοηπειρωτικού Ελληνισμού.
Letërsia dhe Kultura në MEG
(281 σελίδες)